BÀI MƯỜI MỘT
BÀI TẬP VẬN DỤNG ĐỊNH LUẬT OHM
CÔNG THỨC TÍNH ĐIỆN TRỞ

MỤC TIÊU
Vận dụng định luật Ohm và công thức tính điện trở dây dẫn để tính được các đại lượng có liên quan đến đoạn mạch.
CHUẨN BỊ
* Đối với học sinh:
Ôn tập về định luật Ohm đối với các loại đoạn mạch: Ôn công thức tính điện trở của dây dẫn theo chiều dài l, tiết diện S, và điện trở suất của vật liệu làm dây dẫn từ đó suy ra các đại lượng còn lại.
* Đối với giáo viên:
Chuẩn bị phim đánh sẵn bài tập.
Phương pháp giải bài tập.
HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC
PHƯƠNG PHÁP
NỘI DUNG

1. Hoạt động 1:


BÀI l
Một dây dẫn bằng nicrom dài 30m, tiết diện 3mm2 được mắc vào hiệu điện thế 220V. Tính cường độ dòng điện chạy qua dây dẫn này.
Gợi ý
Viết hiểu thức của định luật Ohm.
U,I,R của đoạn mạch nối tiếp thì có đặc điểm như thế nào?
U,I,R của đoạn mạch song song thì có đặc điểm như thế nào?
Viết công thức tính R.
Học sinh lên bảng giải.
Sau đó học sinh khác nhận xét.
Ta có s=3mm2=3.10-6m2, l=30m
(=1,1.10-6(m


Điện trở của dây dẫn:
R=(=1,1.10-6.=11(
Theo định luật Ohm ta có:
I===20A

2. Hoạt động 2:


BÀI 2
Một bóng đèn khi sáng bình thường có điện trở là R1 = 7,5( và cường độ dòng điện chạy qua đèn khi đớ là I =0,6A.. Bóng đèn này mắc nối tiếp với một biến trở và chúng được mắc vào hiêu điện thế U= 12V như sơ đồ hình 26.
a) Phải điều chỉnh biến trở có trị số điện trở R2 là bao nhiêu để bóng đèn sáng bình thường?
b) Biến trở này có điện trở lớn nhất là Rb : 30( với cuộn dây dẫn được làm bàng hợp kim nikêlin có tiết diện S = 1mm2. Tính chiều dài l của dây dẫn dùng làm biến trở này.
Gợi ý:
a) Tính điện trở tương đương của đoạn mạch nối tiếp : R =R1 +R2. Từ đósuy ra R2.
b) Từ công thức tính điện trở suy ra công thức tính chiều dàicủa dây dẫn và thay số.


a. Điện trở tương đương của mạch điện: R=Rb+R1= =  = 20(
Từ đó ta có Rb=R-R1=20-7,5=12,5(
b. Chiều dài dây biến trở được tính theo công thức:

ta suy ra



4. Hoạt động 4:


BÀI 3
Một bóng đèn có điện trở R1 = 600( được mắc song song với bóng đèn thứ hai có điện trở R2=900( vào hiệu điện thế UMN :220V như sơ đồ hình 27. Dây nối từ M tới A và từ N tới B là dây đồng, có chiều dài tổng cộng là l=200m và có tiết diện S =0,2mm2, bỏ qua điện trở của dây nối từ hai bóng đèn tới A và B.
a) Tính điện trở của đoạn mạch MN.
b) Tính hiệu điện thế đặt vào hai đầu của mỗi đèn.
Gợi ý
a) Tính điện trở của toàn bộ đoạn mạch :
- Tính điện trở tương đương R12 của hai bóng đèn mắc song song.
Tính điện trở Rd của dây nối.
Điện trở RMN của đoạn mạch là điện trở tương đương của R12 nối tiếp với Rd. Từ đó suy ra RMN.
b) Tính hiệu điện thế đặt vào hai đầu mỗi đèn :
Tính cường độ I của dòng điện mạch chính.
Từ đó tính hiệu điện thế đặt trên mỗi đèn.
3.






Theo bài cho thì ta có thể phân tích mạch điện trên bao gồm hai đèn mắc song song với nhau và nối tiếp với điện trở dây Rd:


Trong đó


và

do đó R=17+360=377(
Cường độ dòng điện trên mạch chính là

Do đó hiệu điện thế
Ud=I.Rd=0,58.17=9,86V
Tại hai đầu mỗi đèn:
UĐ1=UĐ2=220-9,86=210,14V





RÚT KINH NGHIỆM