BÀI MƯỜI
1. Tìm hiểu cấu tạo và hoạt động của biến trở.
C1: Quan sát:
- Có ba loại biến trở: - Biến trở con chạy, biến trở tay quay, biến trở than.
C2: Cấu tạo:
Hình 10.1
a, biến trở con chạy
b, Biến trở tay quay
Con chạy ( tay quay) C
Cuộn dây dẫn bằng hợp kim có  lớn ( nikêlin hay nicrôm) quấn dọc theo lõi sứ.
Biến trở có thể thay đổi điện trở.
1. Tìm hiểu cấu tạo và hoạt động của biến trở.
+ Có ba loại biến trở: - Biến trở con chạy, biến trở tay quay, biến trở than.
+ Cấu tạo:
Con chạy ( tay quay) C
Cuộn dây dẫn bằng hợp kim có  lớn cuốn dọc theo lõi sứ.
C3: Hoạt động
Mắc nối tiếp biến trở vào mạch từ chốt A và N; dịch chuyển con chạy C, điện trở mạch thay đổi.
1. Tìm hiểu cấu tạo và hoạt động của biến trở.
a)
b)
c)
d)
C4: Quan sát hình 10.2, mô tả hoạt động của biến trở
Dịch chuyển con chạy, điện trở của biến trở tham gia vào sẽ mạch thay đổi.
Hình 10.3
M
N
A
B
C
K
1. Tìm hiểu cấu tạo và hoạt động của biến trở.
2. Sử dụng biến trở để điều chỉnh cường độ dòng điện.
C5: Vẽ sơ đồ mạch điện H10.3
1. Tìm hiểu cấu tạo và hoạt động của biến trở.
2. Sử dụng biến trở để điều chỉnh cường độ dòng điện.
C5: Vẽ sơ đồ mạch điện H10.3
A
M
B
N
C
K
1. Tìm hiểu cấu tạo và hoạt động của biến trở.
2. Sử dụng biến trở để điều chỉnh cường độ dòng điện.
C5: Vẽ sơ đồ mạch điện H10.3
C6: Tiến hành thí nghiệm
A
B
N
K
+ Mắc mạch điện như sơ đồ, đẩy C sát điểm N.
+ Đóng K dịch chuyển C để đèn sáng hơn
+ Muốn đèn sáng mạnh nhất thì phải dịch chuyển C tới……
C
M
1. Tìm hiểu cấu tạo và hoạt động của biến trở.
2. Sử dụng biến trở để điều chỉnh cường độ dòng điện.
3.Kết luận:
Biến trở có thể được dùng để điều chỉnh cường độ dòng điện trong mạch khi thay đổi trị số điện trở của nó.
1.Cấu tạo :
- Một lớp than hay lớp kim loại mỏng (S rất nhỏ nên R rất lớn) phủ ngoài một lõi cách điện .
2.Nhận dạng:
+Loại1: Trị số được ghi trên điện trở.


+Loại 2: Trị số thể hiện bằng các vòng màu.

C9: Đọc trị số điện trở theo nhóm.
Bài Giải

BT 10.2:
Biến trở (50 – 2,5A)
 = 1,1.10-6  m
. l = 50m

a) ý nghĩa của các con số.
b)Umax = ?
c)S = ?
b)Hiệu điện thế lớn nhất được phép đặt vào hai đầu biến trở.
a)ý nghĩa
- 50 là điện trở lớn nhất của biến trở
- 2,5A là cường độ dòng điện lớn nhất mà biến trở có thể chịu được.
c) Áp dụng công thức
<*> Một bóng đèn có hiệu điện thế định mức 2,5V và cường độ dòng điện định mức 0,4A được mắc nối tiếp với một biến trở con chạy để sử dụng với nguồn điện có hiệu điện thế không đổi 12V. Xác định vị trí con chạy của biến trở để đèn sáng bình thường.
Giải
Udm=2,5V
Idm=0,4A
U=12V
RB=?
Vì đèn sáng bình thường nên hiệu điện thế ở hai đầu đèn và cường độ dòng điện chạy qua đèn: Ud=Udm=2,5V và Id=Idm=0,4A
Hiệu điện thế hai đầu biến trở
UB=U-Ud=12-2,5=9,5 (V)
Vì đèn nối tiếp với biến trở nên I=IB=Id =0,4A
Biến trở khi đó có giá trị:
Củng cố
1, Biến trở có ba loại: biến trở con chạy, biến trở tay quay, biến trở than.
2, Cấu tạo:
- Con chạy ( tay quay) C
- Cuộn dây dẫn bằng hợp kim có  lớn cuốn dọc theo lõi sứ.
3, Biến trở là điện trở có thể thay đổi trị số và có thể được sử dụng để điều chỉnh cường độ dòng điện trong mạch.
Hướng dẫn về nhà:
1. Học thuộc:
Nêu được biến trở là gì? Và nguyên tắc hoạt động của biến trở?
Cách mắc biến trở vào mạch điện để điều chỉnh cường độ dòng điện (kí hiệu trên sơ đồ mạch điện).
2. Hướng dẫn về nhà:
- BTVN: BT 10.1, 10.3,10.5, 10.6 SBT.
- C10.tr 30 SGK: Tính l của sợi dây điện trở; tính chiều dài một vòng dây cuốn quanh lõi; từ đó tính số vòng dây của biến trở.